زرآباد، نقطه مرکزی

علیرضا میرشکار پژوهشگر تاریخ شفاهی سیستان و بلوچستان، نویسنده‌ای است که سابقه خبرنگاری او باعث خوش‌قلمی و ساده‌نویسی در اولین کتابش شده است. فوق لیسانس مهندسی شیمی است و در دبیرستان‌های سراوان ریاضی تدریس می‌کند. قریب به ده سال تجربه فعالیت جهادی در استان سیستان و بلوچستان را دارد و در حال حاضر مشغول نوشتن خاطرات زوار پاکستانی اربعین است.
 علیرضا میرشکار با بیان اینکه کتاب «چوکان حمینی» درمورد تاریخ شفاهی جهاد سازندگی، مقوله‌ای که در طول تاریخ ۴۰ ساله انقلاب اسلامی نسبت به آن غفلت شده است می‌گوید: فضای سیستان و بلوچستان یک فضای متفاوت و یک زاویه دید جدید نسبت به موضوع جهاد سازندگی داشت. پروژه این کتاب در دستور کارحوزه هنری اینجا قرار گرفت و از سال ۹۸ پروژه را به دست من دادند. در قدم اول پروژه عظیم را خرد کردیم‌ و یک نقطه را به عنوان نقطه مرکزی انتخاب و شروع به پژوهش کردیم. نقطه مرکزی همان جهاد سازندگی زرآباد بود. دلیل انتخابش هم ظرفیت‌های بالقوه و خاطرات بسیار جذاب و شنیدنی بود که از این نقطه از سیستان و بلوچستان در دل جهادگران جهادسازندگی در دهه شصت باقی مانده بود. همه آنها از زرآباد خاطره شیرین داشتند.‌ کار پژوهش تقریبا یکسال طول کشید و بعد از آن مرداد ۱۴۰۰کتاب را تحویل حوزه هنری دادم.
آقای شهرکی
این پژوهشگر تاریخ شفاهی سیستان وبلوچستان درپاسخ این سوال که چرا محور کتاب حول آقای محمد شهرکی است؟ می‌گوید: آقای شهرکی راوی کتاب چوکان حمینی، فردی سیستانی است که سال ۶۵ وارد آنجا می‌شود. این کتاب بخشی از دیده‌ها و یکسری از شنیده‌های آقای شهرکی را روایت کرده است. مصاحبه‌های دیگران که برای آقای شهرکی است درقالب شنیده‌ها، اطلاعاتش را به خواننده کتاب می‌دهد. 
زرآباد کجاست؟
علیرضا میرشکار از تفاوت الان زرآباد و زر آباد دهه شصت اینطور می‌گوید: زرآباد نقطه کور کشور در اوایل انقلاب اسلامی بوده است. طوری‌که در قضیه طبس، هواپیماهای آمریکایی از این نقطه وارد خاک ایران می‌شوند. زرآباد جایی بین چابهار وجاسک است. نکته مهم نگاه امام خمینی(ره) است که مشکلات به صورت مردمی حل شود. زرآباد قسمتی بوده که از همه جای ایران در آن حضور داشتند. زرآبادی که بچه‌های جهاد سازندگی وارد آن می‌شوند زرآبادی بوده که‌خیلی از مردمش تا آن زمان اتومبیل به چشم ندیده بودند. زرآباد می‌تواند به عنوان الگوی توسعه جمهوری اسلامی مطرح شود. چون زمین‌های حاصلخیر آن شناسایی شده و بذری که بچه‌های جهاد درسال ۶۰ کاشته‌اند الان به بار نشسته‌است. الان زرآباد به عنوان قطب تولید موز کشور، حتی قطب صادرات موز تبدیل شده‌است، چون موز درختی است که چهار فصل میوه می‌دهد. زرآباد بزرگترین گلخانه طبیعی ایران است. هرمحصول استوایی را که بخواهید، می‌توان در زرآباد کشت کرد. ازسوی دیگر ظرفیت‌های دیگری هم دارد که انقلاب اسلامی آن را شناخته است. شاید اسم ساحل درک را شنیده باشید که چشم‌انداز کویر و دریا ظرفیت گردشگری‌اش را توسعه داده است. ظرفیت صید و صیادی و بازرگانی و راه‌هایی که درست شده دراین چهل سال اتفاق افتاده است. منطقه‌ای که راه پیشرفت در آن وجود نداشته و الان الحمدالله تمام مردمش از لحاظ اقتصادی در رفاه نسبی به سر می‌برند.
تحقیقات در ایام کرونایی 
به گفته این‌ نویسنده، کتاب چوکان حمینی در ایام کرونا تحقیق و نوشته شده‌ است. هرچند راوی کتاب ساکن زاهدان است اما خیلی از روایت‌های کتاب برای کسانی است که‌ در سیستان و بلوچستان حضور ندارند. در ایام کرونا نمی‌شد شهر به شهر برویم و با افراد مصاحبه کنیم. برای همین مصاحبه‌ها اغلب تلفنی بود و گاهی ۳-۴ساعت طول می‌کشید. حاصل حدود ۴۰ ساعت مصاحبه تلفنی وحضوری این کتاب شد. 
محبت مردم‌زرآباد 
علیرضا میرشکار قدرشناسی مردم زرآباد را از قسمت‌های جذاب کتاب می‌داند و اضافه می‌کند: مردم زرآباد به بچه‌های جهاد کشاورزی علاقه داشتند و قدرشناس هستند. جایی از کتاب، بچه‌های جهاد می‌خواهند بروند کوپن توزیع کنند، اما اشرار وارد منطقه شده‌اند. یکی از اهالی وقتی مطلع می‌شود که اینها می‌خواهند چه کار کنند، چون برای جان بچه‌های جهاد احساس خطر می‌کند، خود را جلوی ماشین می‌اندازد که مگر از روی جنازه من رد شوید!!. بخش دیدار با حضرت امام خمینی(ره) هم جذاب است. چون آنها فکر می‌کردند دیدار با ایشان هم مثل باقی مسئولین است که می‌روند و صحبت می‌کنند اما وقتی وارد حسینه جماران می‌شوند به معنای واقعی غافلگیر می‌شوند. 
بازخورد
کتاب چوکان حمینی توسط انتشارات سوره مهر راهی بازار و دربهمن ماه ۱۴۰۱ و در ایام دهه فجر رونمایی شد. نویسنده کتاب از بازخوردهایی که از کتاب گرفته اینطور می‌گوید: امسال در نمایشگاه بین‌المللی کتاب حضور داشتم، بازخوردهای خوبی گرفتم. افراد زیادی کتاب را خوانده بودند. البته اهالی زرآباد هم خیلی کتاب را دوست دارند؛ چون کتاب فضای زرآباد را توصیف می‌کند. 
فرزندان خمینی 
از وجه تسمیه اسم کتاب که می‌پرسیم، پاسخ می‌دهد: چوکان حمینی(فرزندان خمینی) در سیستان و بلوچستان خیلی تلاش کرده بودند. اگر این اسم را برای کتاب انتخاب نمی‌کردم ظلم بود. به قول اهالی، اینها چوکان حمینی هستند. مردم زرآباد چوکان حمینی را دوست دارند، چون اینها قهرمانان انقلاب اسلامی بودند که از لای تاریخ بیرون کشیدیم. هیچکدام از این جهادی‌ها سرسفره انقلاب نیستند و همگی در کمال سادگی زندگی می‌گذرانند. زرآباد خود را مدیون اینها می‌دانند.
انتهای پیام/